زماني كه انسان مي خواهد نماز بخواند ، شياطين دور او را مي گيرند تا نگذارند نماز برگزار شود. وعده مي دهند كه هنوز زود است و براي نماز وقت زيادي مانده ، فعلا خسته اي قدري استراحت كن ، الان گرسنه اي قدري غذا بخور ، بعدا نماز را خواهي خواند.

بعد از اين كه مشغول نماز شد او را وسوسه مي كنند و توجه او را از نماز و اطاعت منصرف مي نمايند. و به چيز ديگري مشغول مي دارند ، فكر انسان را به همه جا مي برند به جز نماز.

حضرت رسول اكرم (ص) فرمودند : وقتي بنده اي مشغول نماز و ذكر خدا مي شود ، شيطان مي آيدو به او مي گويد : به ياد فلان چيز باش ، فكر فلان كار را بكن ؛ اين قدر وسوسه مي كند تا انسان را از فكر نماز بيرون ببرد و به شك اندازد ، به طوري كه نداند چند ركعت نماز خوانده است.

در حديث ديگري آمده : وقتي انسان مشغول نماز شد شيطان مي آيد سد راهش مي شود و تحريكش مي كند تا از نماز دور گردد. در اين موقع جنگ و نزاع ميان نمازگزار و شيطان برپا مي شود.

به همين جهت آن مكاني را كه براي نماز انتخاب شده محراب مي گويند ، محراب مكان حرب و جنگ است ، چون شيطان موقع نماز در آن مكان مي آيد ، وسوسه مي كند كه انسان را منصرف كند و انسان كوشش مي نمايد با او مخالفت نمايد . گاهي شيطان غالب مي شود و توجه انسان را از نماز بيرون مي برد و گاهي انسان ، اين زد و خورد تا آخر نماز ادامه دارد.

لذا به انسان دستور داده شده كه وقتي مي خواهد نماز يا قرآن بخواند ، از اول آماده باشد و خود را مسلح نمايد ، ضربه اول را به او بزند و آن ضربه پناه بردن به خدا از شر شيطان و وسوسه هاي اوست ، قرآن هم با كمال صراحت مي فرمايد:

هنگام قرآن خواندن ، پناه به خدا ببر از شر شيطان رانده شده.

اي رسول خدا و برگزيده آدميان ، آيا از آسمان در مورد پيوند من و علي خبري آمد ؟

آري دخترم ، روزي نشسته بودم . فرشته اي با بيست و چهار صورت داخل شد و گفت :

اي محمد ، خداي عزوجل مرا فرستاد تا نور را با نور تزويج كنم.

گفتم : چه كسي را با چه كسي ؟

گفت : فاطمه را با علي

عرق چونان قطره هاي شبنمي كه صبحگاهان بر گلبرگ هاي گل هاي بهاري مي نشيند ، بر پيشاني او مي درخشيد.

جنگاوري چنان شجاع كه در ميدان نبرد يكه تاز است ، چنين در معركه عشق و محبت ، آرام و بي صداست . مي توانست برايم رجز بخواند و بگويد كه پسر فاطمه دختر اسد است . همان ميهمان سه روزه خانه خدا و پسر ابوطالب ، پير راستين قريش . مي توانست از شب خوابيده در بسترم بگويد ، از سنگ هايي كه در طايف با سر و صورتش آشنا مي شدند و سرش را مي شكستند ، از بدر و برق شمشيرش و از ... .

آري مي توانست همه اينها را به رخ من بكشد ، اما او جوانمردتر از اين حرف ها بود با همان حالت وصف ناشدني گفت : اي پيامبر خدا ، پدر و مادرم فدايت باد . من در خانه ات بزرگ شدم و با مهر تو پرورش يافتم . نيكوتر از پدر و مادرم در تربيت من كوشيدي و از فيض وجودت هدايتم نمودي . اي پيامبر خدا ، سوگند به خداوند كه اندوخته دنيا و آخرت من تويي.

اي پيامبر خدا ، اكنون هنگام آن رسيده كه علي تشكيل خانواده دهد تا با همسرش انس گيرد. اگر مصلحت باشد و فاطمه را به عقد من در آوري سعادت بزرگي نصيب منن خواهد شد.

با گفتن اين سخنان ، گويي علي كوه احد را با آن قامت برافراشته ، از شانه خود برداشته بود ، آرام شد و بي قرارانه در انتظار پاسخ ماند.

من كه پيش از آمدنش از عقد آسماني شما خبر داشتم ، خرسند شدم اما او را گفتم كه قدري بنشيند تا پاسخ را از تو بشنويم . عزيز بابا ، قلب علي در سينه اش بي تابي مي كرد و اين را مي شد از انتظار مبهمي كه در پشت نگاهش خانه كرده بود ، فهميد. يادت هست دخترم آمدم نزد تو . صورتت مهتابي تر از هميشه و نوراني تر از هر روز بود. با احترام پيش پاي پدرت ايستادي و بعد هر دو نشستيم . روز خوبي بود آن روز ، اين حرف هايي كه من آن روز به تو زدم بايد يك مادر به دخترش بگويد. اين لحظات را زنان كه قهرمان عاطفه هستند خوب مي شناسند. مادرها بهتر مي دانند در دل دخترانشان چه مي گذرد . آنها خود ، اين لحظه ها را تجربه كرده اند و مي دانند از كجا آغاز كنند و به كجا ختم . اصلا ، زبان دخترك هايشان را مادران بهتر از پدرها مي دانند . آه آه ، اما خديجه سايه سنگين داغش و جاي خالي اش هميشه و در هر لحظه مرا مي سوزاند و مي گرياند. آن روز بغض پدرانه ام را در گلو پنهان كردم و گفتم:

دخترم ؛ فاطمه جان ، علي پسر ابوطالب به خواستگاري تو آمده . تو او را مي شناسي ، خوب هم مي شناسي . او خيلي مرد است و در تمامي آزمون ها سربلند بوده است . نيتش بر ما معلوم است ، شجاعتش را از ابتداي بعثت تا شب هجرت و در نبرد بدر ديده اي . او فقط يك عيب دارد و آن اين كه نسبت به خواستگاران پيشين تو فقير است . دخترم ، آيا اجازه مي دهي تو را به عقد او در آوردم ؟

ساكت ماندي و مثل هميشه با حيا و شرم ، تنها و تنها سكوتت را به پدر هديه كردي . مي دانستم كه اگر راضي نبودي حرفي مي زدي . هنوز از تو جدا نشده بودم تا خبر را به علي دهم كه زير لب گفتي :

فقر عيب نيست ، بابا .

سكوت زيبايي بين من و تو نقش بست . نمي داني در دل بابا چه خبر بود ، با ديدن روي تو و شنيدن نجواي نجيبانه ات . از جاي برخاستم و گفتم :

سكوت ، نشان رضايت اوست.

نمي دانم علي صدايم را شنيد يا نه ، اما اين را مي دانم كه اين سخن من پاسخي بود به آرزوهاي بزرگ علي ، آرزوي زندگي با سرور زنان هستي ، آرزوي زندگي با كسي كه هنگام تولدش فرشتگان به يكديگر تبريك گفتند و نوري از او در تمام مكه ساطع شد ، بهشت با نام تسنيم هديه خداوندي به اوست ؛ آرزوي زندگي با فاطمه من.

تو را ترك كردم و با چهره گشاده كه ترجمان پاسخي شادي آفرين بود ، نزد علي آمده و گفتم :

علي ، آيا چيزي براي ازدواج داري ؟

و او گفت : اي رسول خدا ، پدر و مادرم فدايت . هيچ چيز از تو پوشيده نيست . تمام ثروت علي يك شمشير است و زره و شتري كه با آن نخل هاي تشنه را سيراب مي كند.

آري فاطمه جان ، علي بود و شمشير و زره و شترش ، او به شمشيرش براي رودررويي با دشمنان اسلام نياز داشت و به شترش براي امرار معاش.

از اين رو گفتم زره اش را بفروشد و بهاي آن را نزد من آورد. علي زره را به چهارصد درهم نقره فروخت و به عنوان مهريه تو ، دختر بهشتي من در اختيار پدرت گذاشت . راستي اين را هم بگويم كه در آن عقد آسماني خداوند مهريه تو را يك چهارم دنيا ، بهشت و جهنم قرار داد كه دشمنان تو در جهنم جاي خواهند گرفت و دوستان و شيفتگان تو در بهشت . مهريه تو همان است كه در آسمان قرار دادند و مهريه زميني ات نشانه اي بود تا ديگران راه را گم نكنند دخترم .

پولي كه علي داد ، به سلمان ، بلال و ابوبكر دادم تا آنچه براي شروع يك زندگي پيامبر گونه نياز است ، تهيه كنند و صد و شصت درهم به عمار دادم تا براي تو دختر خوبم بهترين عطرها را تهيه كند.

مي بيني اين وسايل كه اكنون اتاق تو را پر كرده به دست اصحابم خريداري شد. پيراهنت كه هيچ ، آن را براي آخرت از پيش فرستادي ، همان را مي گويم كه آن شب به مسكين دادي.

به آخرين دقايق ديدار اين پدر و دختر فرصت چنداني نمانده است و براي لحظه اي فضاي اتاق در سكوتي زيبا و دوست داشتني مي ماند.

پدر نگاهي به چهره مهتابي دختر مي كند كه نور افشان است و زير لب جهيزيه فاطمه را مي شمارد . پيراهن هفت درهمي را كه پيش از آن شمرده بود و اكنون آرام مي گويد :

يك قطيفه مشكي ( رو انداز ) ، يك تخت از چوب و ليف خرما ، دو تشك با روكش كتان مصري ، حصير بافت هجر ، آسياي دستي ، چهار بالش ، مشك آب ، پياله چوبي ، ابريق ، ظرفي از پوست براي شير ، چند كوزه سفالين ، بازوبند نقره اي ، چند ظرف مس ، پرده اي مويين ، طشت بزرگ و ... .

چند روز پيش عقيل ، برادر بزرگ علي ، نزد من آمد و اجازه عروسي گرفت و زنان هم به دنبال او آمدند و سخن از عروسي تو و علي گفتند . مدتي بود كه شما عقد بوديد و اينك بايد زير يك سقف مي رفتيد و روي يك فرش مي نشستيد . من هم ، عزيز بابا ، جز خوشبختي تو و علي چيز ديگري نمي خواستم ، به علي گفتم : عروسي بدون مهماني نمي شود.

دست علي خالي بود و دلش پر از عشق و عاطفه ، فاطمه جان ، من تو را با دل علي معامله كردم كه بزرگترين سرمايه اوست. سعدبن معاذ خدا خيرش دهد شيفته مرام علي بود و گفت كه گوسفندي دارد . دسته اي از انصار هم چند صاع ذرت فراهم كردند و مردم مدينه را به مهماني و عروسي شما دو نور دعوت كرديم . مقداري هم كشك و روغن و خرما از بازار خريديم.

علي ، نو داماد آسماني من حياط خانه اش را با سنگريزه نرم فرش كرد و چوبي را بين دو طرف ديوار براي آويزان كردن لباس ها قرار داد.

پس از آن ، اتاق را با يك قطعه پوست گوسفند و يك پشتي كه از ليف و درخت خرما پر شده بود تزئين كرد. حضور تو دخترم ، در اين خانه محقر و باصفا و با اين اسباب و وسايل ساده و بي پيرايه گرما بخش زندگي علي بود و او به اميد بردن تو در آن خانه ، كار مي كرد.

تو كه نديدي ، عروس من ؛ مردم اما ديدند كه من ، خودم براي عروسي گوشت ها را تكه تكه كردم ، با همين دست هايي كه به سوي آسمان بلند مي كنم و يكايك امتم را دعا مي كنم . گوشت را پختم و با آرد و روغن و خرما ، غذاي عربي مخصوص ، حبيص ، تهيه كردم . خدا بركت زيادي به اين غذا داد مثل غذايي كه آن روز در مكه براي مهماني خويشاوندانم با علي درست كرديم و همه خوردند و سير شدند. شب عروسي ، همه مردم غذا خوردند و سير شدند و براي فقيران و درماندگان مدينه هم فرستاديم و ظرفي هم براي شما عروس و داماد عزيزم گذاشتيم.

بوي عود و كندر پيچيده بود در كوچه هاي مدينه و صداي هلهله و شادي مردم به گوش مي رسيد . خداوند به فرشتگان آسماني امر كرد تا بهشت را زينت دهند و براي عروسي تو و علي شادي كنند.

شهباء ، اسب تيزپاي من بود كه آن شب تو را بر آن سوار كردند و مردان محرم مثل حمزه اطراف مركب را گرفته و زنان پيشاپيش شما تكبير گويان و با خواندن شعرهايي كه در وصف تو بود در حركت بودند. مي داني دخترم ، من قطيفه اي بر شهباء انداختم و زمام آن را به دست سلمان دادم و او تو را به سوي خانه علي برد. تا اين مردم بدانند كه فاطمه من چقدر عزيز و محبوب است.

پيامبر آرام از جاي بر مي خيزد. نگاهي به آسمان مي اندازد و با فاطمه وداع كرده به سوي مسجد مي رود. غروب آفتاب چه زيباست ... فاطمه در خانه اش به نماز مي ايستد . قبله اش كعبه است و چشم به در خانه مي دوزد تا امروز براي دومين بار كوبه آن به صدا در آيد و آشنايي چونان رسول خدا پشت در انتظار كشد ؛ آشنايي كه فقط علي مي تواند باشد. عطر نان پخته شده در فضاي خانه مي پيچد و فاطمه ، معطرتر از هميشه گوش به آواها مي سپارد . اين صداي پاي علي است كه به گوش مي رسد وعطر حضورش به حضور پيامبر مي ماند كه جان را سرمست وجود خويش مي كند . صداي كوبه در مي آيد . فاطمه با اشتياقي بيش از پيش به استقبال علي ، قهرمان بدر مي رود.

در خانه گشوده مي شود و انعكاس نور چهره زهرا بر روي پيشاني علي نقش مي بندد ؛ نقش نور در نور ...

منبع : مجله خانواده سبز

 روزی عزرائیل نزد موسی علیه السلام آمد ، موسی (ع) پرسید : برای زیارتم آمده ای یا برای قبض روحم ؟

عزرائیل : برای قبض روحت آمده ام.

موسی : ساعتی به من مهلت بده تا با فرزندانم وداع کنم.

عزرائیل : مهلتی در کار نیست.

موسی (ع) به سجده افتاد و از خدا خواست تا به عزرائیل بفرماید ، مهلت دهد تا با فرزندانش وداع کند.

خداوند به عزرائیل فرمود : به موسی (ع) مهلت بده ، عزرائیل مهلت داد.

موسی (ع) نزد مادرش آمد و گفت : سفری در پیش دارم .

مادر گفت : چه سفری ؟

موسی : سفر آخرت.

مادر گریه افتاد.

موسی (ع) نزد همسرش آمد ، کودکش را در دامن همسرش دید ، با همسر وداع کرد ، کودک دست به دامن موسی (ع) زد و گریه کرد ، دل موسی (ع) از گریه کودکش سوخت و گریه کرد ، خداوند به موسی (ع) وحی کرد : ای موسی ! تو به درگاه ما می آئی ، این گریه و زاریت چیست ؟

موسی (ع) عرض کرد : دلم به حال کودکانم می سوزد.

خداوند فرمود : ای موسی ! دل از آنها بکن ، من از آنها نگهداری می کنم و آنها را در آغوش محبتم می پرورانم .

دل موسی (ع) آرام گرفت ، به عزرائیل گفت : جانم را از کدام عضو می گیری ؟

عزرائیل : از دهانت.

موسی : آیا از دهانی که بی واسطه با خدا سخن گفته است جانم را می گیری ؟

عزرائیل  : از دستت

موسی : آیا از دستی که الواح تورات را گرفته است؟

عزرائیل : از پایت

موسی : آیا از پائی که من با آنبه کوه طور برای مناجات با خدا رفته ام؟

عزرائیل ، نارنجی خوشبو به موسی (ع) داد ، موسی (ع) آن را بو کرد و جان سپرد.

فرشتگان به موسی (ع) گفتند : ای کسی که در میان پیامبران ( قبل از خود ) ، از همه راحت تر مردی ، مرگ را چگونه یافتی ؟

موسی علیه السلام گفت : مرگ را مانند گوسفندی که زنده پوستش را بکَنند یافتم .

مناهج الشارعین ( علامه میرداماد ) ص 590

در دوران حضرت موسي (ع) در بني اسرائيل قحطي شديدي پيش آمد. مومنين هفتاد مرتبه به استسقاء و طلب باران رفتند، دعايشان مستجاب نشد، يك شب موسي بن عمران به كوه طور رفت و مناجات و گريه زيادي كرد و بعد عرض كرد :

پروردگارا ! اگر مقام و منزلت من در نزد تو بي ارزش شده ، از تو مي خواهم به مقام پيامبري كه وعده دادي در آخرالزمان مبعوث كني ، باران رحمتت را بر ما نازل فرما.

خطاب آمد : اي موسي ! مقام و منزلت تو در نزد ما بي ارزش نشده ، تو در پيش ما وجيه و آبرومندي ، ليكن در ميان شما شخصي است كه مدت چهل سال است آشكارا معصيت مرا مي كند ، اگر او را از ميان خود بيرون كنيد من باران رحمتم را بر شما نازل مي كنم.

موسي (ع) در ميان بني اسرائيل فرياد برآورد : اي كسي كه چهل سال است معصيت پروردگار مي كني ، از ميان ما بيرون رو تا خداوند باران رحمتش را بر ما نازل كند كه به خاطر تو ما را از رحمتش محروم كرده است.

آن مرد عاصي نداي حضرت موسي را كه شنيد ، فهميد او مانع نزول رحمت الهي است ، با خود گفت : چه كنم اگر بمانم خداوند رحمت نمي فرستد ، و اگر از ميان آنها بيرون بروم ، مرا خواهند شناخت و آنگاه رسوا و مفتضح خواهم شد. عرض كرد : الهي مي دانم كه معصيت تو را كردم ، ار روي جهل و ناداني گناه و عصيان كردم ، حال به درگاه با عظمت تو آمده ام در حالي كه از كرده ها و اعمال خود نادم و پشيمانم ، توبه مي كنم ، قبول نما و به خاطر من رحمتت را از اين جماعت منع نكن .

هنوز سخنش تمام نشده بود كه ابري ظاهر شد و باران زيادي باريد.

حضرت موسي (ع) عرض كرد : خداوندا ! تو باران رحمت بر ما نازل كردي با آن كه كسي از ميان ما بيرون نرفت ، خطاب رسيد : اي موسي ! همان كسي كه به خاطر او رحمتم را از شما قطع كردم ، حال به واسطه او براي شما رحمتم را فرو فرستادم . موسي عرض كرد : خدايا آن بنده ات را به من نشان بده ، خطاب آمد : اي موسي ! من او را در حالي كه گناه و معصيت مي كرد رسوا نكردم ، حال كه توبه كرده مفتضح نمايم ؟

يكي ديگر از تكاليف منتظران ، ياد كردن امام عصر عليه السلام ، در همه زمان ها و مكان ها ، در حد مقدور و وسع مي باشد ، به ويژه در ايام و ساعات مخصوص آن حضرت ؛ مثل روز جمعه ، نيمه شعبان ، شب هاي قدر و بعد از نمازهاي يوميه .

بايد به ياد آن حضرت بود و خاطر او را در دل و روح پروراند. اگر ياد او به زبان ممكن است بايد با زبان ، او را ياد كرد و اگر تنها در دل و روح ممكن است و تنها در ذهن و انديشه مي توان به ياد آن حضرت بود ، بايد ياد او را در دل و روح ، و در ذهن و انديشه پروراند و از آن غافل نشد.

بهترين صورت ياد حضرت مهدي عليه السلام ، آن صورتي است كه دل و روح مومن در تسخير ياد آن حضرت بوده و خلاصه ي جان او در ياد آن بزرگوار باشد.

در مواردي ، ذكر و ياد لساني آن حضرت وجوب شرعي دارد كه بر اهل بصيرت و آگاهي مخفي نيست ؛ بايد آن موارد را شناخت و وجوب و لزوم آن را رعايت كرد.

ياد و ذكر آن حضرت در هر حال و صورتي ، ذكر و ياد خداوند متعال است چه به لسان باشد و چه به غير آن.

حضرت امام باقر عليه السلام فرمودند : همانا ياد و ذكر ما ( اهل بيت ) ياد و ذكر خداست.

در اين جا مناسب است به زمان ها و مكان هاي خاصي كه نسبت به ياد حضرت مهدي عليه السلام در آن ها تاكيد بيشتري شده است ، اشاره كنيم ؛ مانند : شب و روز نيمه شعبان ، شب هاي قدر ، شب و روز عاشورا ، شب و روز جمعه ، روز نوروز ، عصر روزهاي دوشنبه و پنج شنبه كه اعمال به آن حضرت عرض ميشود ، هنگام خواب ، ثلث آخر شب كه آن حضرت مشغول تهجد ، دعا ، گريه و زاري به درگاه خداوند متعال هستند ، هنگام طلوع فجر ، بعد از نماز صبح ، اول ظهر ، بعد از نماز ظهر ، بعد از نماز عصر ، هنگام غروب آفتاب ، روز عرفه ، روزهاي عيد ، مانند : عيد غدير و دو عيد فطر و قربان ، ميلاد معصومين عليهم السلام و ايام شهادت آنها.

مكان هاي خاص و ويژه ياد آن حضرت عبارتند از : مسجد الحرام ، مسجد سهله ، مسجد كوفه ، مسجد جمكران ، سرداب مقدس ، مسجد زيد ، مسجد صعصعه ، صحراي عرفات ، مشاهد مشرفه معصومين عليهم السلام ، به ويژه كربلا ، مجالس و محافل ياد خداوند متعال و ذكر فضايل و مناقب و مصايب اهل بيت عليهم السلام و ... .

ياد امام زمان عليه السلام در اين مكان ها و زمان ها از طريق بزرگداشت و تعظيم آنها و رعايت آداب اعمال مخصوص آنها به دست مي آيد. اگر بخواهيم به راستي به ياد او باشيم ، بايد ببينيم خواسته او چيست ؟ تا خود را صرف خواسته ها و كسب رضايت آن بزرگوار نماييم.

ذكر فضايل حضرت مهدي (ع):

ذكر مناقب و فضايل حضرت مهدي عليه السلام از تكاليف مومن است. روايات اسلامي با بيان استحباب ذكر مناقب و فضايل امامان معصوم عليهم السلام ، به ويژه امام عصر عليه السلام ، مومنان را به ذكر فضايل اهل بيت عليهم السلام ترغيب و تحريص مي نمايند. بي شك ، ذكر مناقب و فضايل آن حضرت ، ذكر معروف و نشر و توسعه آن بوده و مصداق كامل و واقعي دشمني با شيطان است. امام كاظم عليه السلام مي فرمايند : و همانا دو مومن كه با يكديگر ديدار نموده و خدا را ياد مي كنند ، آن گاه فضل ما اهل بيت را ذكر مي نمايند ، بر صورت ابليس گوشتي باقي نمي ماند ، مگر اين كه آب مي شود تا آن جا كه روح او از شدت دردي كه مي كشد ، به التماس در مي آيد. امام سجاد عليه السلام مي فرمايند : و اما حق كسي كه به تو نيكي و خوبي نموده است ، آن است كه از او سپاس گزاري كني و كار خوب او را ياد آور شوي و در حق او گفتار و مطلب نيك و خوب را نشر و گسترش دهي. معرفت و شناخت: از مهم ترین و واجب ترین تکالیف مردم نسبت به امام زمان (عج) تحصیل معرفت و شناخت به آن حضرت است . روشن است که باید صفات و خصوصیات امامی را که اطاعت از او بر همه کس واجب است ، دانست تا دیگران را با او اشتباه نگرفت و او را از مدعیان مقام و منصب آن حضرت تمیز و تشخیص داد. روایات بسیاری بر وجوب معرفت به امام زمان علیه السلام دلالت دارند. از ابی عبدالله امام صادق علیه السلام روایت شده است که آن حضرت فرموده اند : رسول خدا (ص) فرموده است : هر کس بمیرد و امام زمان خویش را نشناسد به مرگ جاهلیت مرده است. امام حسن عسگری علیه السلام فرمودند : زمین از حجت خدا بر خلقش خالی نخواهد ماند و همانا هر کس از دنیا رفت و امام زمان خود را نشناخت به مرگ جاهلیت مرده است . این مطالب حقیقت دارد همان گونه که روز حقیقت دارد. به آن حضرت عرض شد : ای فرزند رسول خدا ! چه کسی بعد از شما حجت و امام است ؟ فرمودند : فرزندم محمد ، امام و حجت خدا بعد از من است ؛ پس هر کس بمیرد و او را نشناسد ، به مرگ جاهلیت مرده است. بی شک ، مقصود ائمه طاهرین علیهم السلام ، از معرفت واجب در حق امام زمان علیه السلام ، این است که مردم و اهل ایمان امام خود را آن گونه که هست بشناسند ، در حدی که موجبات سعادت دنیا و آخرت آنان فراهم آید و راه شبهات و ضلالت بر ایشان بسته شود . این معرفت و شناخت بر دو گونه است : اول : معرفت و شناخت شخصیت امام علیه السلام دوم : معرفت و شناخت شخص امام علیه السلام باید دانست معرفت شخصیت امام از راه معرفت صفات و خصایص امامت و امام به دست می آید . اگر با مقام امامت و جایگاه آن و با ویژگی ها و صفات و خصایص امامت ، آشنایی حاصل شود ، با شخصیت هر امامی آشنایی حاصل شده است ؛ زیرا همه آنان نور واحدند و به تعبیر خود ائمه هدی علیهم السلام ، اول آنها محمد و اوسط آنها محمد و آخر آنها محمد و همه آنها نور واحد هستند. باید به فضایل و مناقب امامان علیهم السلام شناخت پیدا کرد ؛ همان فضایل و مناقبی که بسیاری از آنها بین همه امامان علیهم السلام مشترک است . از طرفی باید به فضایل و مناقب خاص و ویژه خود آن حضرت نیز آشنایی و شناخت پیدا نمود تا شناخت انسان به آن حضرت کامل شود. اما معرفت و شناخت شخص امام علیه السلام ، از طریق آگاهی بر اسم ، لقب ، کنیه ف نسب ، صفات ، خصایص ، فضایل و مناقب شخصی و نیز هر ویژگی زمانی یا مکانی که مربوط به اوست ، به دست می آید. حداقل و حداکثر این دو شناخت و معرفت نیز قابل بیان است که در اینجا حداقل معرفت به امام زمان علیه السلام ، طی روایتی به طور اختصار بیان خواهد شد. امام صادق علیه السلام می فرمایند: کمترین حد معرفت به امام آن است که امام همسنگ و مساوی با پیامبر صلی الله علیه و آله و سلم است ، مگر در درجه نبوت . امام ، وارث پیامبر است و همانا اطاعت از او اطاعت از خدا و رسول خدا می باشد و باید در هر امری تسلیم او بود و رد به سوی او نمود و به سخن و فرمان او عمل کرد و باید دانست که امام بعد از رسول الله (ص) ، علی بن ابی طالب است و بعد از او حسن و حسین و علی بن الحسین و محمد بن علی و جعفر بن محمد و موسی بن جعفر و علی بن موسی و محمد بن علی و علی بن محمد و حسن بن علی و سپس حجة بن الحسن علیهم السلام هستند. بیان شد که برای معرفت و شناخت شخص امام علیه السلام باید نام و کنیه و لقب و نام پدر او را شناخت و صفات و ویژگی های ظاهری او را به قدر و اندازه کافی دانست . نام امام عصر علیه السلام ، نام حضرت محمد (ص) و کنیه او ، کنیه آن حضرت ، و لقب او مهدی است. بر گونه راست ، خالی سیاه و زیبا دارد . چهره او زیباست و بینی او کشیده و قد او معتدل است. شناخت ویژگی های مکانی و زمانی امام زمان علیه السلام و احوال ، افعال و اقوال او جزئی از شناخت شخص امام است ؛ به عنوان مثال ، دانستن این که برای ظهور حضرت مهدی علیه السلام پنج علامت حتمی خواهد بود و آن حضرت وقتی ظهور می نمایند که زمین پر از جور و ستم شده باشد و قبل از قیام او ، ظهور صداهای آسمانی و یا صورت دستی در ماه و ظهور حجر موسی (ع) و عصای او در دست آن حضرت و ... خواهد بود ( برای اطلاع از علائم ظهور به بخش نشانه های ظهور مراجعه فرمایید ) که جزئی از شناخت شخص امام علیه السلام است.

صلوات بهترين هديه از طرف خداوند براي انسان است.

صلوات تحفه بهشت است.

صلوات روح را جلا مي دهد.

صلوات عطري است كه دهان انسان را خوشبو مي كند.

صلوات نوري در بهشت است.

صلوات نور پل صراط است.

صلوات شفيع انسان است.

صلوات موجب كمال نماز مي شود.

صلوات موجب كمال دعا و استجابت آن مي شود.

صلوات موجب تقرب انسان است.

صلوات رمز ديدن پيامبر در خواب است.

صلوات سپري در مقابل آتش جهنم است.

صلوات انيس انسان در عالم برزخ و قيامت است.

صلوات جواز ورود انسان به بهشت است.

صلوات انسان را در سه عالم بيمه مي كند.

صلوات از جانب خداوند رحمت است و از سوي فرشتگان پاك كردن گناهان و از طرف مردم دعا است.

صلوات برترين عمل در روز قيامت است.

صلوات سنگين ترين چيزي است كه در قيامت بر ميزان عرضه مي شود.

صلوات محبوبترين عمل است.

صلوات آتش جهنم را خاموش مي كند.

صلوات زينت نماز است.

صلوات گناهان را از بين مي برد.

صلوات فقر و نفاق را از بين مي برد.

صلوات بهترين داروي معنوي است.

معناي صلوات:

 

صلوات در لغت به معناي دعاست و نماز را به جهت شامل بودن بر دعا ، صلاة‌ مي گويند.   در حال حاضر در عرف مردم ، صلوات را بر دو چيز اصلاق مي كنند : يكي ، درود و دعايي است خاص كه مضمونش استدعاي رفعت درجه و ازدياد قرب حضرت محمد صلي الله عليه و آله و سلم است . معناي دوم صلوات ، نماز است. بعضي صلوات از سوي حق تعالي را پنج معني كرده اند : رحمت ، مغفرت ، ثناء ، تذكيه و كرامت. بعضي از علماي علم حروف ، مي گويند : صلوات ، مركب است ، به شرح زير: « صاد » صلوات از صمد است كه از اسماء خداوند است. « لام » صلوات از لطيف است كه از اسماء خداوند است. « واو » صلوات از واحد است كه از اسماء خداوند است. « هاء » صلوات از هادي است كه از اسماء خداوند است. بعضي مي گويند : صلوات يعني تسليم شدن ، يعني تسليم نمايد خود را به كسي كه خدا او را وصي و خليف خود گردانيده است. محمد يعني بسيار ستودن و بسيار ستايش كردن. سزاوار است كه محمد را بسيار ستايند ، يعني به هر ستايشي ستوده شود ؛ و لذا اسم محمد به صلوات اختصاص داده شده و بعضي ها گفته اند كه محمد و احمد مشتق از حمد است و حميد يعني حامد ، يعني ستاينده و معناي محمود يعني ستوده . خدا دو اسم مبارك حامد و محمود را اختصاص داده به حضرت رسول الله صلي الله عليه و آله و سلم در مقام ستودن حق تعالي ، احمد است ، يعني از همه كس بيشتر ستايش گر خداست و در مقام ستوده شدن محمد است ، يعني بيشتر از همه كس ستايش كرده شده است. فوايد صلوات: 1- رسول خدا صلي الله عليه و آله و سلم فرمود : در مقابل صد صلوات ، خدا صد حاجت را برآورده كند. 2- با صداي بلند صلوات فرستادن ، نفاق را برطرف مي سازد. 3- صلوات فرستادن موجب پاكيزه شدن عمل هاست. 4- هر كس يك مرتبه صلوات بفرستد ، خدا در عافيت را بر او مي گشايد. 5- صلوات فرستادن فقر را برطرف مي نمايد. 6- هر گاه چيزي از ياد انسان برود و آدمي آن را فراموش كند ، صلوات موجب مي شود آن را به خاطر آيد. 7- صلوات ، دشمن ديرين و هميشه در كمين يعني ابليس را ذليل و خوار نمايد. 8- هر كه بر رسول خدا صلي الله عليه و آله و سلم صلوات بفرستد ، خدا و ملائكه بر او صلوات مي فرستند. 9- صلوات فرستادن انسان را شبيه ملائكه مي نمايد و از رحمتي كه ملائكه در آن غرق هستند به او سهمي مي رسد. 10- انسان با رتبه و مقام صلوات به مقام خليلي مي رسد ؛ چنان كه ابراهيم (ع) به بركت صلوات به مقام خليلي نائل آمد. 11- سزاوارترين و نزديكترين مردم در روز قيامت به رسول خدا كسي است كه در دنيا بر آن حضرت بيشتر صلوات فرستاده باشد. 12- رسول خدا صلي الله عليه و آله و سلم به حضرت علي عليه السلام فرمود : هر كس به من صلوات بفرستد شفاعت من بر او واجب مي شود. 13- حضرت رضا عليه السلام فرمود : هر كس قادر بر كفاره گناهان خود نباشد صلوات بسيار بفرستد كه صلوات بر محمد و آل محمد گناهان را مي ريزاند. 14- اميرالمومنان علي عليه السلام فرمود : صلوات فرستادن در محو كردن گناهان شديدتر است از فرو نشانيدن آتش توسط آب. يك صلوات برابر با ده هزار صلوات: شخصي نزد سلطان محمود سبكتكين رفت و گفت : مدتي بود كه مي خواستم رسول خدا صلي الله عليه و آْله و سلم را در خواب ببينم و غم خود را برايش بازگو كنم كه سعادت مساعدت نمود و در شب گذشته به اين دولت رسيدم و جمال با كمال آن حضرت را در خواب ديدم و گفتم : يا رسول الله ، هزار درهم قرض دارم و بر اداي آن قادر نيستم ، مي ترسم كه اجل برسد و آن بدهي در گردن من باقي بماند ؛ آن حضرت فرمود : برو نزد محمود سبكتكين و آن مبلغ را از او بستان ؛ عرض كردم : شايد از من باور نكند و نشان طلبد.  فرمود : به او بگو به آن نشان كه در اول شب ، سي هزار مرتبه بر من صلوات مي فرستد و در آخر شب ، سي هزار مرتبه ديگر بر من صلوات مي فرستد ؛ سلطان محمود از شنيدن اين خواب به گريه آمد و تصديق كرد و قرض او را ادا كرد و هزار درهم ديگر نيز به او بخشيد ؛ اصرافيان سلطان تعجب كردند و گفتند : اي سلطان ، حرف هاي اين مرد را چگونه تصديق مي كني و حال آن كه ما در اول شب و آخر شب با تو هستيم و نمي بينيم كه به فرستادن صلوات مشغول باشي و اگر كسي در تمام اوقات شبانه روز به فرستادن صلوات مشغول باشد ، نمي تواند كه شصت هزار صلوات بفرستد. سلطان محمود گفت : من از علما شنيده ام كه هر كه يك بار اين صلوات را بفرستد گويا چنان است كه ده هزار مرتبه صلوات فرستاده است و من در اول شب سه مرتبه و در آخر شب نيز سه مرتبه اين صلوات را مي خوانم . پس اين شخص كه پيغام آن حضرت را آورده درست و راست مي گويد و اين گريه من از شادي است . اين صلوات چنين است: اللهُمَّ صَلِّ عَلي سَيِّدِنا وَ نَبيِّنا مُحَمَّدٍ وَ آلِه ، مَا اخْتَلَفَ الْمَلَوانِ وَ تَعاقَبَ الْعَصْرانِ وَ كَرَّ الْجَديدانِ وَ الْتَقْبَلَ الْفَرْقَدان وَ بَلِّغْ رُوحَهُ وَ اَرْواحَ اَهْلِ بَيْتِهِ مِنِّي التَّحيَّةَ وَ السَّلامَ خدايا ، درود فرست بر مولاي ما و پيامبر ما محمد و خاندانش ، تا آن گاه كه روز و شب مي آيند و مي روند ، و بامداد و شامگاه پي در پي مي شوند ، و روزان و شبان به دنبال هم مي رسند و آن دو ستاره قطبي بزرگ و كوچك روي مي آورند ؛ و روان او و خاندانش را از سوي من درود و سلام برسان. صلوات ياري رسان، حتي در آتش جهنم: شيخ مفيد، شيخ صدوق و شيخ طوسي به سندهاي مختلف و به عبارات نزديك به يكديگر، از امام محمد باقر عليه السلام روايت شده كه اگر در جهنم نيز از خدا تقاضاي كمك شود و گفته شود: خدايا ! بحق محمد و اهل بيت آن حضرت (صلوات الله عليهم و اجمعين) كه بر او رحم نمايد، پس از جانب خدا وحي مي رسد به جبرئيل عليه السلام كه فرود رود به سوي بنده من و او را بيرون آور. پس جبرئيل مي گويد: اي پروردگار ! چگونه براي من ميسر است كه داخل در آتش شوم، خطاب رسد كه من آتش را امر نموده ام كه بر تو سرد و سلامت باشد. عرض مي كند: آن بنده كجاست؟ مي فرمايد: در چاهي است از سجين ( آتش جهنم ). پس جبرئيل نزد آن بنده مي آيد و مي بيند كه آن بنده قدمش بسته است. پس بيرون مي آورد او را.خدا به آن بنده خطاب مي كند كه اي بنده من، چقدر بود مكث تو در آتش. آن بنده مي گويد: نمي دانم. خطاب مي رسد كه به عزت و جلال خودم قسم كه اگر تو به آن نحو از من تقاضا نمي كردي هر آينه خواري تو در آتش به طول مي انجاميد و لكن من بر خود لازم گردانيده ام كه هر كه از من تقاضاي كمك نمايد به حق محمد و اهل بيت او ، گناه او را كه در ميان من و اوست بيامرزم و امروز تو را آمرزيدم.